Akcja inspiracja - czerwiec, końcówka roku szkolnego. Co robić?

 Czerwiec to najtrudniejszy miesiąc w edukacji. Po wystawieniu ocen (czasem od razu po proponowanych!) liczba uczniów coraz mniejsza. Nauczyciel przychodzi na zajęcia, a tam garstka klasy. Młodzież prosi, by zrobić ,,luźną" lekcję, co w praktyce oznacza- ,,Włącz Pani jakiś film i daj posiedzieć na telefonie". Potem przychodzą do domu i mówią, że nauczyciele nic nie robią (mam licealistę w domu, pewne ;) źródło wiedzy). Brzmi znajomo? 

Zawsze szukałam alternatywy na ten czas, bo nie lubię go marnotrawić. Jeśli myślisz podobnie jak ja, a pomysłów na czerwcowe lekcje nie masz, to ten wpis jest dla Ciebie.

👉Gra PAŃSTWA- MIASTA, ale w wersji polonistycznej

Rozdajemy uczniom karty pracy (poniżej link do pobrania dwóch wersji kart - gramatycznej i lekturowej). Gramy jak w klasyczne Państwa-Miasta, czyli: jeden z uczestników recytuje w myślach alfabet. Moment, w którym zaczyna mówić alfabet musi być wyraźnie przez niego zaznaczony - najczęściej oznacza start literami wypowiadanymi na głos - XYZ. W czasie, gdy jedna osoba recytuje alfabet, inna, wcześniej wybrana i ustalona z resztą graczy, przerywa w dowolnym momencie mówiąc: STOP. Słowo stop zatrzymuje alfabet na konkretnej literze i od niej zaczyna się zabawa. Jeśli uczestnikowi recytującemu alfabet nie przerwie drugi gracz, a w między czasie wymówi cały alfabet, zaczyna go w myślach recytować od początku - do momentu, aż nie padnie słowo stop. Alfabet powinien być wymawiany bez takich liter jak: Ą, Ę, Ń, Ó, Q, V, X, Y. Wybór litery rozpoczynającej grę stanowi sygnał dla pozostałych graczy, by rozpoczęli uzupełnianie tabelki. Każdy z uczestników wpisuje teraz w ustalone pola w kolumnach słowa zaczynające się na wybraną w losowaniu literę, które muszą pasować też do kategorii. Czas kończy się w momencie zakończenia uzupełniania tabelki przed pierwszego gracza. Wtedy informuje on resztę uczestników, że już zakończył wpisywanie i pozostali mają jeszcze od tego momentu jakiś krótki czas, np. odlicza do 20.Liczenie punktów odbywa się po upływie wyznaczonego czasu na uzupełnienie kolumn. W tym momencie każdy z graczy po kolei odczytuje słowa, które dopasował do poszczególnych kategorii. Jeśli okaże się, że w danej kategorii nikt nic nie wymyślił (oprócz gracza, który wszystko uzupełnił), otrzymuje 15 punktów. Po 10 punktów przyznaje się za wpisanie w tabelkę słowa, które się nie powtarza wśród innych graczy. 5 punktów należy się osobie, która ma to samo słowo co inny gracz. Jeśli gracz nie wpisał poprawnego wyrazu lub w ogóle nic nie napisał, otrzymuje zero punktów. Wygra ten, kto zdobył najwięcej punktów po całej rozgrywce.

LINK DO KARTY PRACY(darmowe)

👉Świadectwa szkolne bohaterów lektur (pomysł od Karoliny Strógarek, blog Niecodzienność szkolna)

Uczniowie uwielbiają nas naśladować, więc daj im tę szansę, by się wykazali jako nauczyciele i wystawili bohaterom świadectwa. Samodzielnie niech wymyślą nazwy przedmiotów, których mogli się uczyć bohaterowie (w przypadku Akademii Pana Kleksa czy Syzyfowych prac będzie to łatwiejsze) i wystawią im oceny. Przedmioty mogą być szalone, np. w przypadku Małego Księcia język przyjaźni, ważne, by nawiązywały do lektury.  Prace można wykonać w grupach/parach/indywidualnie. Potem uczniowie odczytują świadectwa na ,,Radzie Pedagogicznej".

LINK DO KARTY PRACY (płatne)

👉Zgaduj-zgadula, jak to lektura, czyli polonistyczne emoji

Wykorzystując emoji z Internetu, możesz przygotować karty pracy z ikonkami, na podstawie których uczniowie będą musieli podać tytuł utworu i określić, z jakim wydarzeniem kojarzy im się obrazek. W ósmej klasie możesz wykorzystać taką kartę do powtórki przed E8.

LINK DO KARTY PRACY (darmowy)

👉Polonistyczne bingo

Bingo to świetny sposób, by powtórzyć materiał z danego roku z różnych działów. Poniżej zapisałam zasady gry oraz podaję Wam link do przykładowego bingo dla klasy 4. Karty do gry wygenerowałam w  generatorze myfreebingocards.com

Zasady gry
Każdy uczeń otrzymuje inną planszę z hasłami.
Nauczyciel losuje po kolei definicje, zagadki lub przykłady.
Uczeń skreśla hasło, które jego zdaniem pasuje do przeczytanej wskazówki.
Wygrywa ten, kto jako pierwszy skreśli całą linię poziomą, pionową lub ukośną.

LINK DO BINGO DO KLASY 4 (darmowe)

LINK DO INSTRUKCJI DLA NAUCZYCIELA 

👉Gramy w SYNONIMY

Odsyłam w tym celu do starego wpisu KLIK

Akcja lekcja - Akademia Pana Kleksa cz.4

 LEKCJA 4 (lekcja dwugodzinna)

Temat: Niezwykła opowieść szpaka Mateusza.

Cel: układam plan zdarzeń opowieści szpaka Mateusza

KSU: rozwiązuję krzyżówkę; charakteryzuję bohatera; współpracuję w grupie; opowiadam historię Mateusza; redaguję ogłoszenie o zagubionym przedmiocie; uzasadniam swoje zdanie

Środki dydaktyczne: dostęp do Internetu, 5x15 ponumerowanych klamerek, piłka/kłębek wełny, karta pracy, 15 kartek z wydarzeniami do ułożenia planu zdarzeń (x5)

1. Odśpiewanie hymnu Akademii.

2. Aby poznać bohatera dzisiejszych zajęć, należy najpierw rozwiązać krzyżówkę na LearningApps (twórca Ela Ella)     Krzyżówka     

3. Zapianie tematu, poinformowanie o celu i kryteriach sukcesu, rozdajemy Kartę pracy.

4. Uzupełniamy zadanie 1 i 2 z karty pracy. 

Zadanie dodatkowe: Podziel na litery i głoski wyrazy - szpak, książę.

5. Dzielimy klasę na grupy (lub pracujemy w grupach wcześniejszych). Robimy pranie :o)

Odsyłam do wpisu Akcja inspiracja-pranie (plan zdarzeń, który młodzież miała powiesić, to zdania z zadania 3 z karty pracy - tylko każde na oddzielnej kartce)

Po sprawdzeniu poprawności uczniowie wykonują zadanie 3 z karty pracy.

6. Opowiadamy historię szpaka Mateusza. Rozpoczyna nauczyciel, w pewnym momencie przerywa i rzuca piłkę do ucznia, który ma kontynuować opowieść do momentu aż klaśniemy w dłonie. Wtedy uczeń rzuca do kolejnej osoby i ta opowiada dalej, i tak aż do końca historii.

7. Charakteryzujemy Mateusza jako księcia i jako ptaka. Można zapisać w  dwuczłonowej tabeli. Należy zwrócić uwagę na uzasadnianie cech, np. jako książę był nieposłuszny - złamał zakaz ojca, jako szpak był odpowiedzialny - pilnował harmonogramu dnia chłopców. 

8. Przypominamy/podajemy informacje, jakie powinny znaleźć się w ogłoszeniu (opis zgubionego przedmiot, gdzie był ostatnio widziany, kontakt, wypowiedź krótka)

POLECENIE Napisz ogłoszenie o poszukiwanym przez Mateusza guziku z czapki Bogdyhanów.

Sprawdzenie poprawności wykonania zadania.

9.POLECENIE Wyobraź sobie, że jesteś właścicielem czapki Bogdyhanów. W jakie zwierzę chciałbyś się zamienić? Swoją odpowiedź uzasadnij.

10. Zadanie na podsumowanie na LearningApps Tekst z lukami

11. ZADANIE DOMOWE: Wyobraź sobie, że znajdujesz czarodziejski guzik. Napisz krótkie opowiadanie pod tytułem Moja przygoda z niezwykłym guzikiem. 

DODATKOWE DLA CHĘTNYCH: Mówimy o kimś, że jest szpakowaty. Czy to określenie ma coś wspólnego ze szpakiem? Kogo nazwiesz szpakowatym?

Akcja lekcja - Akademia Pana Kleksa cz.3

 LEKCJA 3 (lekcja godzinna lub dwugodzinna)

Temat: Niezwykły nauczyciel.

Cel: opisuję pana Kleksa i jego osobliwości

KSU: współpracuję w grupie; wyszukuję informacji w tekście; wyjaśniam słowo osobliwość; rozwiązuję zagadki; opisuję wygląd i charakter profesora; piszę instrukcję; oceniam postać

Środki dydaktyczne: piegi (kółka z kartek samoprzylepnych)- rozdajemy za aktywność, karta pracy, dostęp do Internetu

Uwaga do zajęć - uczniowie pracują w grupach, warto przed lekcją przygotować sobie salę, ustawić ławki do pracy w grupach. Pracują w grupach z poprzedniego dnia lub na nowo ich dzielimy 

Przebieg zajęć.

1. Po zajęciu miejsc uczniowie tradycyjnie odśpiewują hymn Akademii. Potem zapisujemy temat, informujemy o celach i kryteriach sukcesu.

2. Rozdajemy karty pracy. Pracujemy najpierw z częścią, gdzie jest wizerunek pana Kleksa.

Karta pracy

Uczniowie pracują przede wszystkim z rozdziałem Osobliwości pana Kleksa (wyjaśniamy słowo OSOBLIWOŚĆ za pomocą słownika języka polskiego lub prosimy, by uczniowie je wyjaśnili), tam wyszukują informacji. Rozdzielamy pracę między grupy, np. pierwsza - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz Jak się ubieram?, druga - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz  Jak wygląda moja głowa i twarz?, trzecia - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz  Moje niezwykłe umiejętności, czwarta - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz Jaki mam charakter, piata - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz Mój stosunek do uczniów. Stosunek uczniów do mnie.

Po wyznaczonym czasie następuje prezentacja. Uczniowie słuchający wypowiedzi kolegów, uzupełniają swoją kartę pracy. (Jeśli grupa skończy swoje zadanie wcześniej, a inne jeszcze pracują mogą: a) zająć się inną rubryką b) pokolorować Kleksa wg opisu)

Wspólnie uzupełniamy część Jaki mam charakter?- uczniowi podają cechy i ustnie uzasadniają wybór, zapisują na karcie tylko cechy.

3. Zabawa w rymowane zgadywanki - Co to za magiczny przedmiot pana Kleksa (wzięte od wydawnictwa Nowa Era)?

· Jest wyciągane nie bez przyczyny i wysyłane na oględziny. (oko)

· Ciągle ma coś do roboty, bo powiększa Kleksa i różne przedmioty. (powiększająca pompka)

· W kieszeniach wciąż się żarzą, lecz pana Kleksa wcale nie parzą. (płomyki świec)

· Na śniadanie Kleks go smakuje, dopiero wtedy pamięć odzyskuje. (zielony płyn)

· Kleks ich używa, kiedy gotuje, a każde danie uczniom smakuje. (kolorowe szkiełka)

4. Przechodzimy do drugiej strony karty pracy. Wyjaśniamy słowo INSTRUKCJA (tu możesz rozszerzyć lekcję o więcej zadań związanych z instrukcja, przykładowe zadania/scenariusz znajdziesz TU). Pokazujemy przykładową, np. mycia rąk.

 Wskazujemy na cechy formy: wymienienie czynności w porządku chronologicznym (najlepiej zapis w punktach), stosowanie ujednoliconej formy czasownika (jakbyś  komuś rozkazywał/a), proste, krótkie zdania.

Razem z młodzieżą uzupełniamy pierwszą instrukcję Jak złowić sny? 

Następnie w grupach piszą Jak wyleczyć starą rzecz?

5. W domu (jeśli nie zdąży się na lekcji) samodzielnie pisze uczeń instrukcję Jak przygotować obiad? (oczywiście wg Kleksa) i  uzupełnia część karty pracy Jak mnie oceniasz? Czy chciałbyś mieć takiego nauczyciela? 

Akcja lekcja - Akademia Pana Kleksa cz.2

LEKCJA 2 (lekcja dwugodzinna)

Temat: Niezwykła akademia.

Cel: opisuję Akademię Pana Kleksa i porównuję ze swoją szkołą

KSU: współpracuję w grupie; wyszukuję informacji w tekście; wyjaśniam, na czym polega wyjątkowość szkoły pana Kleksa; wyrażam i uzasadniam swoją opinię

Środki dydaktyczne: piegi (kółka z kartek samoprzylepnych)- rozdajemy za aktywność, karta pracy, dostęp do Internetu, kolorowe szkiełka, słowniki języka polskiego, fakultatywnie - kartki samoprzylepne 

Uwaga do zajęć - uczniowie pracują w grupach, warto przed lekcją przygotować sobie salę, ustawić ławki do pracy w grupach.

Przebieg zajęć.

1. Przed wejściem uczniowie losują kolorowe szkiełka, by podzielić się na grupy - wykorzystałam do tego poniższe klocki. Na stoliku leżą Słowniki języka polskiego.

2. Po zajęciu miejsc odśpiewujemy hymn Akademii.

3. Po zapisaniu tematu, podaniu celu i KSU uczniowie na podstawie Słownika wyjaśniają znaczenie słowa akademia. W zeszycie zapisują te, które oznacza szkołę. Wyjaśniamy różnicę w zapisie Akademia Pana Kleksa (wszystko dużymi literami -  nazwa własna szkoły) i szkoła pana Kleksa. 

4. Uczniowie otrzymują karty pracy. Dwie grupy pracują z rozdziałem Ta oraz inne bajki i uzupełniają Schemat budynku oraz Opis otoczenia szkoły, pozostałe grupy pracują z rozdziałem Nauka w Akademii i uzupełniają Plan dnia oraz Kary i Nagrody.

Karta pracy

Po wyznaczonym czasie grupy wymieniają się wiadomościami. (Jeżeli któraś grupa skończy wcześniej, niech pokoloruje obrazek 😀)

5. Uzupełniamy wspólnie luki w uzupełniance (Dokończ zdania opisujące Akademię). Nauczyciel czyta tekst, a uczniowie podają słowa, które powinny się znaleźć i je zapisują.

6. W grupach pracują nad prawami i obowiązkami uczniów Akademii. Po wyznaczonym czasie odczytują odpowiedzi, uzupełniają o rzeczy, których nie mieli.

7. Zapisujemy na tablicy: Szkoła pana Kleksa jest - uczniowie podają swoje określenia, które nauczyciel zapisuje na tablicy. (wersja dłuższa - uczniowie dostają kartki samoprzylepne <po 2,3> i zapisują swoje odpowiedzi, a następnie nauczyciel lub wyznaczony uczeń odczytuje)

8. Ustne wypowiedzi uczniów: Moja szkoła jest/ nie jest podobna do Akademii, bo… (wersja dłuższa -  w zeszytach rysujemy tabelę dwuczłonową i po jednej stronie zapisujemy podobieństwa, a po drugiej różnice). Nacisk kładziemy na uzasadnianie.

9. Za pomocą słownika uczniowie wyjaśniają słowo LOGO. Pokazujemy przykładowe ( ja pokazuję mojej szkoły - wyjaśniamy, dlaczego znajduje się na nim mężczyzna i cyfra)

Zadaniem każdego ucznia jest wymyślić i namalować logo Akademii. Po wykonaniu zadania wyjaśnić, dlaczego umieścił takie, a nie inne rzeczy na logu. Zadanie to może być także zadaniem domowym- wtedy uzasadnienie powinien uczeń zapisać.

10. Praca domowa (opcjonalnie - jeśli logo zostanie wykonane na zajęciach): Czy chciałbyś/chciałabyś uczyć się w Akademii Pana Kleksa? Uzasadnij swoje zdanie. Wypowiedź powinna zawierać co najmniej 5 zdań.

Przykładowe rozwiązania (od Nowej Ery):

Prawa
Każdy uczeń ma prawo do: · nauki opartej na praktycznym działaniu, obserwacji i zabawie · rozwijania wyobraźni twórczej · opowiadania swoich przeżyć i przygód · wymyślania fantastycznych historii · przedstawiania swoich snów · dobrego wypoczynku · zabawy i rozrywki na świeżym powietrzu · uczestniczenia w przygodach pana Kleksa · wyrażania swoich myśli · zaspokajania ciekawości · pomocy w nauce

Obowiązki

Każdy uczeń ma obowiązek: · sumiennie się uczyć · wzorowo się zachowywać · dbać o dobre imię Akademii · nosić mundurek szkolny, czyli granatową koszulę, białe spodnie, granatowe pończochy i białe trzewiki · nie spóźniać się na lekcje · punktualnie wstawać i zjawiać się na posiłki · uczestniczyć w apelach · oddawać panu Kleksowi senne lusterka · wykonywać przydzielone zajęcia gospodarskie · przestrzegać zasady dotyczącej sekretów pana Kleksa

Schemat dnia:

5.00 Pobudka i poranna toaleta

5.30 Śniadanie

6.00-7.00 Apel, zebranie i czyszczenie sennych lusterek przez Kleksa

7.00-12.00 Lekcje: kleksografia, przędzenie liter, nauka leczenia chorych sprzętów, lekcja geografii na świeżym powietrzu

ok. 13.00 Obiad

Godziny poobiednie Czas w parku – zabawa w poszukiwaczy skarbów

Akcja lekcja/lektura - stacje z "Chłopcami z Placu Broni"

Ponownie sięgnęłam po metodę stacji. Świetnie sprawdziła się, gdyż była elementem grywalizacji. Zadania były punktowane i dopisywane do ogólnej punktacji. Uczniowie podczas omawiania lektury byli podzieleni na bandy. Wyłoniły się one dzięki losowaniu wykałaczki.

Zadania związane były ze światem przedstawionym w utworze. Była to druga z kolei lekcja. (Pierwsza zainspirowana była wpisem Izy Jaskólskiej)
STACJA 1 za 1 punkt.
Odszukaj w tekście powieści w rozdziale IV informacje zapisane na pieczątce i chorągiewce Związku Kitowców. Następnie w I rozdziale znajdź informacje o miesiącu, w którym rozpoczyna się akcja. Z odnalezionych informacji ułóż pełne zdanie o czasie akcji.
STACJA 2 za 1 punkt.
Gdzie rozgrywają się przedstawione w książce wydarzenia? Informacje zapisz w zeszycie.
Państwo- ..........................
Miasto- ...........................
Przede wszystkim- ....................
Poza tym- ...........................
STACJA 3 za 2 punkty.
Ułóż plan zdarzeń.

(Kartki były pocięte. Radzę podzielić co 2-3 wydarzenia, bo inaczej długo zajmuje układanie)
STACJA 4 za 1 punkt.
W podany schemat wpisz imiona  bohaterów i nazwy grup.

Karta pracy

STACJA 5 za 1 punkt. (z użyciem komputera/telefonu z dostępem do Internetu)
Wejdź na stronę www.zyciorysy.info/ferenc-molnar/, przeczytaj "Krótki życiorys Ferenca Molnara" i ciekawostki o nim. Następnie ułoż 4 zdania o jego życiu i podaj 1 ciekawostkę.
STACJA 6 za 2 punkty.
To okładki książki "Chłopcy z Placu Broni". Przyjrzyj się jej dokładnie. Wskaż dwa elementy graficzne i wyjaśnij ich związek z utworem.

Akcja inspiracja - Code Week na polskim

Code Week to społeczna inicjatywa, w ramach której europejskie państwa „ścigają się” w liczbie zorganizowanych wydarzeń związanych z programowaniem. W Polsce w tym roku podjęto ponad piętnaście tysięcy inicjatyw. WOW! Śmiało możemy nazywać się liderami Code Week'u.
Ja też wzięłam udział wraz ze swoimi dwiema piątymi klasami. Zaproponowałam zajęcia z kodowaniem off line związane z mitologią.
Umiejętności językowe to jeden z tych obszarów,który bardzo kuleje. Znajomość związków mitologicznych jest na poziomie niesatysfakcjonującym, więc jedno z zadań polegało na odkodowaniu mitologizmów. Użyłam do tego szyfru GA-DE-RY-PO-LU-KI. Polega on na zamianie liter, które są podane w szyfrze. Tych, których nie ma, po prostu przepisujesz. Przykładowo słowo goryl będzie po zaszyfrowaniu miało formę apyru, a słowo duży - dlżr. Przygotowanie karty nie zajmuje dużo czasu, bo można skorzystać z szyfratora, w którym wpisujesz swój tekst, a on ci koduje LINK Pozostaje ułożyć kartę pracy, a młodzieży wyjaśnić zasady szyfru - najlepiej na przykładzie.
Kolejnym zadaniem było przejście labiryntu, w którym były rozsiane litery. Jeśli znalazłeś drogę, ułożyło się hasło. Skorzystałam z generatora labiryntu LINK Należy w polu "Text to layout" wpisać, które ma być drogą. (U mnie brzmiało: Mity to opowieści o wierzeniach danej społeczności.) Następnie wcisnąć Preview, a potem Download, by ściągnąć prace na swój komputer.
Trzecie zadanie polegało na odszyfrowaniu fantastycznych istot występujących w mitach greckich. Przy rysunku postaci były litery, które po ich przestawieniu, układały się w nazwę "potwora".Następnie wpisywali je do krzyżówki, zgodnie z kolejnością haseł.Tu poszłam na łatwiznę, skserowałam uczniom stronę z ćwiczeń GWO.

Ostatnie zadanie - rebusy.Również w nich ukrywały się frazeologizmy. Skorzystałam ponownie z ćwiczeń GWO (Zeszyt ćwiczeń "Między nami", klasa 5, część 2, s.17), ale można skorzystać z generatora rebusów- o TEGO

Akcja inspiracja - oceniaj książki po...okładce i fragmencie

Znacie powiedzenie - "Nie oceniaj książki po okładce"? Niech pierwszy rzuci kamieniem we wpis ten, kto ani razu nie wybrał książki, bo okładka go zaintrygowała. Nie oszukujmy się. Większość z nas jest estetami i opakowanie ma dla nas znaczenie. Nie raz padłam ofiarą magii obrazka. A Wy?

Mój wpis został zainspirowany postem Karoliny Starnawskiej z bloga:Lekcje Polskiego. I niejako jest do niego w opozycji, chociaż...niezupełnie.Nieco spaczyłam jej wizję.Liczę, że się na mnie nie pogniewa.

To kolejny pomysł na lekcję we wrześniu, kiedy jeszcze nie ma podręczników. O wcześniejszych poczytasz TUTAJ i TU. Tym razem proponuję ćwiczenia, które rozwijają wyobraźnię i spostrzegawczość, ćwiczą kreatywne pisanie, uczą logicznego myślenia, no i, mam nadzieję, zachęcają do czytania.

Ćwiczenie 1 - ćwiczymy kreatywność
Dzielimy klasę na grupy.Każdy zespół otrzymuje jedną z okładek lektury, która będzie omawiana w tym roku. Ilustracje pozbawione zostały autora i tytułu. Zadaniem grupy jest wymyślić tytuł utworu oraz stworzyć blubr, czyli tylną stronę książki - streszczenie, o czym (zdaniem uczniów) będzie.
Ćwiczenie 2 - uzasadniamy i malujemy
Każdej grupie dajemy fragmenty przyszłych lektur (nie dam fragmentu książki, której mieli okładkę). Starajmy się wybrać takie, które rozbudzą ciekawość młodego czytelnika. Zdaniem młodzieży jest zapoznanie się z tekstami, a następnie wybranie najciekawszego i namalowanie do niego ilustracji. Uczniowie powinni także ustnie uzasadnić, dlaczego ten fragment wybrali.
Ćwiczenie 3 - dopasowujemy i zdrapujemy
Rozdajemy kartki z tytułami i autorami. Zadaniem młodzieży będzie dopasowanie ich do fragmentów i okładki, którą dostali w pierwszym ćwiczeniu.
Na kartach z tytułami nakleiłam zdrapki (do kupienia w Tigerze lub na Allegro), które kryją cyfrę. Po wydrapaniu ich uczniowie sprawdzą czy udało im się dopasować poprawnie.
Później zostaje już tylko podyktować listę lektur.Tak miną dwie godziny :) Myślę jeszcze o tym, by zrobić ranking okładek - która zapowiada najciekawszą historię, a potem, w trakcie roku szkolnego, sprawdzić, czy powiedzenie zapisane w pierwszym zdaniu, ma sens.

Akcja inspiracja - sposób na przysłówek

Trzy sposoby są na tyle uniwersalne, że nadają się do wykorzystania przy wprowadzaniu i utrwalaniu każdej części mowy. Trzy sposoby, dla rożnych typów uczniów: kinestetyków, słuchowców, wzrokowców.
Poniższe przykłady wykorzystałam w tym roku w klasach 4 przy okazji wprowadzenia informacji o przysłówku.
SPOSÓB 1 - RYSNOTKA
Dzięki połączeniu dwóch pomysłów na notatkę wizualną z przysłówka podpatrzonych na facebookowej grupie "Rysuję dla moich uczniów", powstała moja wersja o Detektywie Przysłówku. Dlaczego detektyw? Bo detektyw szuka odpowiedzi na pytania, które przysłówek zadaje. ;) Proste. Notatka powstawała w czasie lekcji, ja na tablicy,a dzieciaki w zeszycie samodzielnie. Jest to forma dość pracochłonna, zwłaszcza dla niewprawionych rączek, ale dzieciaki (przynajmniej moje) mają zawsze wielką satysfakcję - uwielbiają graficzne notatki (zwłaszcza 4h).

Przygotowałam sobie też kartę pracy na przyszłe lata, bo wydaje mi się, że w zależności od klasy można i tak wykorzystać, choć jest to małe pójście na łatwiznę. Nie jest doskonała, może wykonacie lepszą. Dzielę się tym, co mam. A pobrać możesz STĄD.
SPOSÓB 2 - RAPOWANIE
Klasa, której mam przyjemność być wychowawcą, jest o profilu tanecznym. Dzieciaki posiadają ogromne poczucie rytmu. Postanowiłam to wykorzystać i wprowadzić piosenkę na lekcję.
Cztery pierwsze linijki poniższego tekstu znalazłam kiedyś na fb grupie polonistów, dwie ostatnie ułożyłam sama. Melodię zapożyczyłam od "Traperów znad Wisły".
Spośród wielu łamigłówek
najtrudniejszy jest PRZYSŁÓWEK.
Lecz nie będziesz miał z nim biedy,
gdy zapytasz: JAK?, GDZIE?, KIEDY?.
Teraz wbiję ci do głowy
NIEODMIENNA TO CZĘŚĆ MOWY.

Śpiewaliśmy ją na dwa sposoby:
- chórem, wszyscy razem w jednym tempie
- jedna osoba śpiewa wszystko, a to co dużymi literami uczniowie.
Moja próbka:
SPOSÓB 3 - KOSTKA
Podzieliłam klasę na grupy. Każdej dałam wykonaną przeze mnie kostkę. Zadaniem grupy było odczytanie wyrazów z kostki i podanie pytania na jakie odpowiadają. Zgromadziłam na jednej kostce wyrazy odpowiadające na JAK?, na drugiej na GDZIE?, na trzeciej KIEDY? Drugim zadaniem był rzut kostką i ułożenie zdania z wyrzuconym wyrazem. Tak trzy razy. Potem dokonałam zamiany kostek i powtórzyłam polecenie. Następnie jeszcze raz zamieniłam. Na koniec dzieciaki miały podkreślić przysłówki w ułożonych przez siebie zdaniach. Przykładowa kostka TU. Samodzielnie takie kostki możecie wykonać pod adresem www.senteacher.org/printables/Mathematics/58/DiceMakerNets.html Żeby wprowadzić słowa, musisz wejść w Edit Dice Text i wpisać w białym polu.

Akcja lekcja/inspiracja - ortograficzny escape room

Miałam wiele wątpliwości czy zrobić lekcję w postaci escape room. Walczyłam ze sobą prawie pół roku. Wreszcie nadarzyła się okazja - Dzień Języka Polskiego. Chciałam, żeby było inaczej, by młodzież zapamiętała ten dzień. Początkowo planowałam rozgrywki międzyklasowe, ale trudno w tak wielkiej szkole przeprowadzić takie przedsięwzięcie. Zdecydowałam się na wariant mini - zrobiłam swoim dwóm klasom czwartym.
Na początku podzieliłam ich na dwie grupy - chłopców i dziewczyn. Każdej wręczyłam informację:
Moi Drodzy!
Przed Wami godzina polonistycznych zagadek. Każde zadanie zbliża Was do otwarcia magicznej skrzynki. Współpracujcie, dzielcie się zadaniami, aby zdążyć przed dzwonkiem na przerwę.
Trzymam kciuki za Wasz wspólny sukces.
Powodzenia. Pani Justyna.
Celem zabawy było zdobycie szyfru do kłódki blokującej dostęp do zawartości skrzynki.

Potem wręczyłam im pierwszą zagadkę - rozszyfrowanie tematu zajęć. Najpierw jednak musieli odszukać ukryty w sali Szyfr Cezara.

 Zawieszony został na gazetce. Po odczytaniu zadania podałam ich rymowaną zagadkę (każdej grupie inną), która podawała miejsce ukrycia koperty z kolejnym zadaniem. Prawidłowe wykonanie dawało pierwszą cyfrę szyfru. Po pokazaniu mi odpowiedzi otrzymywali kolejną zagadkę (taką samą) ukrycia koperty z zadaniem - "Kiedyś byłam zielona, dziś jestem biała". Chodziło o tablicę - ponieważ grupy wcześniej miały gdzie indziej ukryte koperty, nawet nie podejrzewały, że dam im to samo :) . Z tyłu przyczepiłam koperty z zadaniem. I tak od zadania do zadania dotarli do kodu.
Obu klasom zajęło to mniej niż 45 minut, około 30-35min. Uczniowie nieuważnie czytali polecenia, przychodzili np. z wykonaniem polonistycznego polecenia, a nie z cyfrą. Trzeba było powtarzać: "Czytajcie ze zrozumieniem".
Jeśli podoba Wam się pomysł na lekcję, to zadania możecie pobrać TU.
Czy to dobra metoda na naukę? Uczucia mam mieszane. Oprócz ćwiczenia umiejętności ortograficznych, ćwiczyliśmy też spostrzegawczość, logiczne myślenie, współpracę. Lekcji towarzyszyły emocje, ale... czy treści zostały zapamiętane? W obu klasach znaleźli się uczniowie, którzy nie zaangażowali się w pracę, wynikły nieporozumienia w grupie. Z drugiej strony - czy nie jest też tak na "zwyczajnej" lekcji???
Z pewnością to metoda czasochłonna. Wymyślenie koncepcji pokoju oraz jej zrealizowanie zajęło mi 3 godziny. Raz do roku mogę się w to pobawić :)

Akcja lekcja - Rzeczowniki znamy, przez przypadki je odmieniamy

Lekcja powstała na hospitację. Czwartoklasiści byli już po jednych zajęciach o rzeczowniku, na których m.in. wprowadziłam przypadki. Na kolejnych mieliśmy ćwiczyć odmianę. Wydawałoby się, że lekcja typowo ćwiczeniowa i ciekawie nie da się jej przeprowadzić. Mnie się jednak udało :) Poszperałam w Internecie, materiału było mnóstwo i oto co wyszło.
Przed wejściem do klasy uczniowie losowali grupę, w której będą pracować. Na początku powtórzyliśmy wiadomości z poprzednich zajęć. Ponieważ nie mam w klasie tablicy multimedialnej tylko dostęp do rzutnika, więc wyświetliłam krzyżówkę, a jednego z uczniów posadziłam przy komputerze, by na bieżąco ją uzupełniał. Wzięłam ją z podręcznika dla nauczyciela z Nowej Ery, więc wybaczcie, że jej nie zamieszczę na swoim blogu, bo złamałabym przepisy. Po tym zapisaliśmy temat, wkleiliśmy cel i kryteria sukcesu.
Dzieciaki miały nauczyć się w domu pytań kolejnych przypadków. By sprawdzić czy wykonali zadanie przygotowałam dla nich trimino. Pierwszy raz mieli z nim do czynienia, więc trzeba było wyjaśnić, na czym zabawa będzie polegać. Przy okazji zapytałam o nazwę figury geometrycznej, z jakiej wykonałam trimino (kompetencje kluczowe!) i jej właściwość (trójkąt równoboczny - zapis pojawił się na tablicy). Grę możecie pobrać TU. Gdybyście chcieli zrobić własne, to podaję link do generatora TRIMINO

Następnie w grupach odmieniali rzeczownik fasola przez przypadki i liczby (zeszyt ćwiczeń z wydawnictwa GWO, na którego podręcznikach pracuję, ćw. 3/50). Potem rozdałam im układankę z odmiany rzeczowników, którą znalazłam na blogu Blue School. Zabaw polega na dopasowaniu do okien tabelki rzeczowników w odpowiednim przypadku. Bardzo ciekawe zadanie, angażowało ogromnie uczniów. Odkryli samodzielnie, że niektóre wyrazy pasują do kilku przypadków. Chodzi jednak o to, by tak ułożyć, by każde pole było zapełnione. Grę możecie pobrać z bloga Blue-Niki(pseudonim autorki pomysłu), oto LINK
Na koniec wróciliśmy do ćwiczeń GWO. Zadanie (ćw. 5/51) polegało na dokończeniu zdań wskazanym rzeczownikiem oraz określeniu formy gramatycznej - przypadek i liczba. (Możecie znaleźć ćwiczenia na egzemplarzu okazowym TUTAJ)
Może nie uwierzycie, ale zajęło nam to tylko 45 minut.Bardzo intensywne 45 minut. Sama byłam zdziwiona, jak wiele udało nam się zrobić. A już miodem na serce była odpowiedź dzieciaków na pytanie pani dyrektor, czy lubicie język polski. Gromkie tak sprawiło, że uśmiechałam się przez cały dzień.

Akcja lekcja - pierwsze spotkanie z "Opowieściami z Narnii"

Szkic scenariusza na pierwszą lekcję.
1. Zamiast kartkówki zaproponowałam test-zabawę, którą znalazłam na grupie Poloniści na czasie. Autorką jest pani Wiola Konieczna, której serdecznie dziękuję za niego. Moi uczniowie byli zachwyceni.

Zabawa polega na tym, że zaczyna się od pytania nr 1. Prawidłowa odpowiedź (w tym przypadku - c) wskazuje, na które pytanie w dalszej kolejności uczeń powinien odpowiedzieć. Karteczki powinny tworzyć koło/okrąg. Odpowiedź w ostatnim pytaniu powinna wskazywać 1. W ten sposób koło się zamyka. Jeśli się zamknie, to uczeń udzielił prawidłowych odpowiedzi. Jeśli nie - gdzieś został popełniony błąd.
Grę możecie pobrać TU. Polecam też inne pomysły zamiast kartkówki, które zgromadziłam TU.
2. Następnie robiliśmy szafę z połowy kartki ksero. Najpierw należy złożyć kartkę na pół, następnie rozłożyć. Potem złożyć boki kartki do środka, do linii, którą wydzieliło pierwsze złożenie. Następnie kolorowaliśmy drzwi.

Wklejaliśmy do zeszytu "plecami" szafy. Dzieciakom ogromnie podobała się ta forma notatki.Opisaliśmy w niej świat przedstawiony. Podzieliliśmy szafę na pół i w jednej części zapisywaliśmy świat rzeczywisty, w drugiej świat fantastyczny.

3. Na koniec rysowaliśmy drogę rodzeństwa, jaką pokonali w Narnii

na podstawie rysnotki z wydawnictwa WSIP, którą możecie pobrać TU.

Akcja lekcja - puzzelkowe powtórzenie (historia)

Właśnie jestem na półmetku ferii. Słodkie lenistwo sprzyja moim zwojom mózgowym i po twórczej dwumiesięcznej niemocy pojawiam się, tym razem z powtórkową lekcją z historii.

Przede mną powtórzenie 2. działu w klasie 4 (korzystam z książek Nowej Ery). Dwie klasy już miały i nie byłam zadowolona z przebiegu powtórzenia, więc szukałam czegoś, co może być ciekawsze, zaangażuje emocjonalnie uczniów. Oto co wymyśliłam.
Dzielimy klasę na grupy. Każdej dajemy ten sam zestaw dat i wydarzeń w formie dwuczęściowych puzzli (kliknij w zdjęcie powyżej, a wszystko stanie się jasne). Ja swoje wydrukowałam i zalaminowałam, by służyły mi na lata. 

 Grupa, która wykona zadanie prawidłowo jako pierwsza, otrzymuje punkty - 1. miejsce 4p., kolejne o jeden punkt mniej. Punktację zapisuję na tablicy.
Drugie zadanie polega na ułożeniu puzzli trzyczęściowych: wydarzenie, przyczyna, skutek. Zrobiłam tak z wydarzeniami: chrzest Polski, zjazd w Gnieźnie, unia w Krewie, założenie Akademii Krakowskiej, bitwa pod Grunwaldem. Każda grupa dostaje rozsypankę do ułożenia 5 trzyczęściowych puzzli. Punktacja jak wyżej.
Trzecie zadanie łączy się z zadaniem drugim. Kto uważał, będzie miał łatwiej :) Każda grupa dostaje inny duży puzzel, który trzeba uzupełnić, jest wydarzenie, ale trzeba dopisać rok, po dwie przyczyny i skutki. Ponieważ karta jest zalaminowana, można po niej pisać mazakiem, który można zetrzeć.

Puzzelkowe powtórzenie można nabyć na Złotym Nauczycielu KLIK 

Akcja inspiracja - pranie

Nie mam pojęcia czy istnieje nazwa na metodę, którą zastosowałam przy okazji planu wydarzeń na języku polskim i chronologii na historii. Roboczo nazwałam to sobie "pranie".
Zacznijmy od polskiego.
Niedawno omawiałam "Akademię Pana Kleksa". Podczas lekcji o historii szpaka Mateusza układaliśmy plan zdarzeń. Zastanawiałam się, jaką drogę wybrać: wspólne układanie planu, uzupełnianie o brakujące wydarzenia czy może dać wydarzenia do ułożenia. Wybrałam opcję ostatnią. Nie chciałam jednak, by układali pocięte kawałki na stole. Chciałam wykorzystać naturalną potrzebę ruchu czwartaków i naukę przez działanie. W domu przygotowałam 5 zestawów składających się z: drewnianych spinaczy ponumerowanych od 1 do 15, kartek z pojedynczymi punktami planu, tasiemki.

Podzieliłam klasę na grupy. Poinformowałam, że ich zadaniem będzie ułożenie planu zdarzeń, zawieszenie go na sznurku poprzez spięcie odpowiednimi klamerkami i powieszenie na tablicy. Rozdałam zestawy i...zaczęło się. Nic mnie tak bardzo nie cieszy, jak widok zaangażowanych w lekcję uczniów. Jedna z uczennic po cichu skomentowała do drugiej: "Że też pani chciało się to przygotować". A ja mam, może naiwną, ale nadzieję, że jeśli uczniowie będą widzieli moje zaangażowanie, ilość energii, którą wkładam w przygotowanie się do lekcji, to im też się będzie chciało. Efekt:

Historia
To mój pierwszy rok pracy jako historyka. Łatwo nie jest. Wytłumaczenie chronologii to nie takie proste zadanie, jakby się wydawało. Postanowiłam pomóc sobie, wizualizując oś czasu i stosując metodę "prania". Tym razem wykorzystałam: dwie tasiemki, spinacze z możliwością pisania po nich kredą. Jeden kolor taśmy oznacza przed naszą erą, drugi naszej ery. Na spinaczach piszę daty, a młodzież je przyczepia w odpowiednie miejsca. Zamierzam wykorzystać też do określania wieków. Na klamerkach napiszę wiek i przyczepię do taśmy. Zadaniem uczniów będzie dopasowanie daty do wieku i przyczepienie w odpowiednie miejsce.

Akcja inspiracja - zamiast kolejnej kserówki

W wakacje pałętam się od czasu do czasu po sklepach w poszukiwaniu ciekawych materiałów, które będę mogła potem wykorzystać na lekcjach. Tak wpadły w moje ręce koszulki na wizytówki w pewnym owadzim markecie. Wrzuciłam do koszyka jako "przydasia". Nie wiedziałam, do czego użyję.

Aż do tego tygodnia. Leżenie w chorobie sprzyja myśleniu :)
Koszulka jest dwustronna, składa się z kieszeni, do których można włożyć kartki wielkości wizytówki. Pierwszy pomysł dotyczył nauki ortografii. Po jednej stronie umieściłam wyrazy, w których brak litery u lub ó, po drugiej uczeń będzie musiał dopasować odpowiednią karteczkę, jakim u/ó uzupełnić. Potem lawinowo posypały się pomysły na wykorzystanie pomocy, np. na gramatyce dopasowanie formy czasownika do czasownika,łączenie synonimów lub antonimów, na historii dat do wydarzeń, pojęć do ich definicji, postaci z biogramem. W sumie za jednym razem używając jednej koszulki, zrobisz co najmniej 10 przykładów (jeśli zrobisz na wizytówce, jak ja na przykładzie na zdjęciu z ortografii, to nawet więcej).

Plusy tej pomocy dydaktycznej wg mnie:
- możliwość wielokrotnego użycia kart (jak już raz wykonamy, to użyjemy w różnych klasach, w kolejnych latach),
- możliwość użycia wielokrotnego samych koszulek - nie wydaję na zalaminowanie (oszczędność) - na różnych przedmiotach,
- można wykorzystać jako szybką kartkówkę lub pracę dodatkową dla ucznia, który się nudzi, bo już pracę skończył,
- przyda się na nagłe zastępstwo,
- urozmaicenie ćwiczeń.
Zdaję sobie sprawę, że ktoś może powiedzieć, że przecież tego typu zadania można zrobić w zeszycie czy na tablicy multimedialnej. Zgodzę się, ale...Nie wszyscy maja swobodny dostęp do aktywnej tablicy, poza tym unikniemy kolejnej kserówki. No i element zaskoczenia, inności na lekcji, zamiast kolejnych żmudnych ćwiczeń, jest nieoceniony.

Akcja inspiracja - przedstawiamy się uczniom

Powoli szykuję się do nowego roku szkolnego. Niejednokrotnie stawałam przed dylematem, jak poprowadzić pierwsze zajęcia, by nie były nudne i sztampowe. Jeśli Ty też stawałeś przed tym problemem, to mam nadzieję, że tegoroczny pomysł przypadnie Ci do gustu. W zeszłym roku zaproponowałam zakodowane lektury, możesz poczytać o nich TU. W tym roku chciałabym podsunąć pomysł na przedstawienie się uczniom.
Pierwszy skierowany jest raczej do klas młodszych. Proponuję wykorzystanie awatarów. Zamiast przedstawiać się sami, stwórzmy postać, która nas zaprezentuje. Może to być skrzat/kosmita/zwierzę/znak, wybór należy do nas. W treści możemy podać zasady, którymi będziemy się kierować w danym roku szkolnym lub po prostu opowiedzieć o sobie. Chcecie przykład? Proszę, oto moja próbka KLIK .Potem takiego stworka zamierzam wykorzystać do innych celów.
Oprócz strony www.voki.com , można też wykorzystać mówiące obrazki, czyli www.fotobabble.com . Wtedy zamiast awatara wstawiamy zdjęcie i dodajemy usta, które się będą poruszać.
Druga propozycja dla starszych uczniów. Od razu przyznam się, że pomysł nie mój. Podsunęła mi go Agnieszka Martowicz - wspaniała, kreatywna nauczycielka, którą poznałam dzięki Facebookowi, prowadzi stronę OKhumanistów. Jest jednak, moim zdaniem, tak dobry, że trzeba go puścić w świat.Polega na stworzeniu prezentacji, np. w Prezi z dowcipną Instrukcją Obsługi Nauczyciela. Oto moja wersja - KLIK

P.S. Gazetka mojego autorstwa :)

Akcja lekcja - trudne słówka z ż i rz

Kto tu zagląda ten wie, że uwielbiam metodę stacji. Poniżej przedstawiam Wam mój pomysł na lekcję ortograficzna z wykorzystaniem stacji. Zaplanowałam ją dla klasy 4, ale myślę, że sprawdzi się też w 5. Z pewnymi modyfikacjami (użycie trudniejszych wyrazów) w klasach starszych. Podzielcie się w komentarzach opinią na temat zaplanowanych działań.

Przygotowanie sali przed lekcją - na ławkach leżą przygotowane materiały do pracy (kserówek tyle, ile uczniów w klasie); ławki oznaczone są numerami 1,2,3,4,5 (stacji musi być więcej o jedną niż ilość grup); ławki rozstawione tak, by żadna grupa sobie nie przeszkadzała; przy ławce tyle krzeseł, ile uczniów w grupie

Losowanie grup - uczniowie wchodzą do sali i losują z ciemnego woreczka kolorowy patyczek, kolor wskazuje z kim będzie pracował dany uczeń w grupie, nie ma wymiany patyczków

Grupy dostają instrukcję, na czym polega zadanie - patrz załącznik. Szef grupy losuje pierwszą stację i przy niej siada grupa, potem wykonują zadania wg własnego tempa i kolejności. Najszybsza grupa po sprawdzeniu poprawności wykonanych zadań otrzymuje oceny 5 za aktywność.

Przykładowe zadania:
Stacja 1 - Rozwiążcie krzyżówkę ortograficznej na platformie e-learningowej LearningApps: https://learningapps.org/5424402 .Wpiszcie hasło na karcie zbiorczej. Za pomocą słownika języka polskiego wyjaśnijcie znaczenie hasła.
Stacja 2 - Do słów:brzask, grzmot, krzaki, przyjaciółka dopiszcie po jednym rymującym wyrazie. Podajcie zasadę ortograficzną, która obowiązuje w wyżej wymienionych wyrazach. Ułożycie zdania z każdym słowem. Zadanie do wykonajcie na karcie zbiorczej.
Stacja 3 - Wykreślcie 6 wyrazów ukrytych w wykreślance z "Ż". Wyjaśnijcie pisownię wyrazów. Zadanie wykonajcie w zeszytach. (kserówka dla każdego)
Stacja 4 - W woreczku znajdują się kości opowieści. Waszym zadaniem będzie napisanie na karcie zbiorczej minidyktanda. Dyktando musi składać się z 5 zdań i zawierać przynajmniej 2 wyrazy z ż i 3 wyraz z rz. Rzućcie kostkami, zapiszcie wyrazy, które wypadły i wykorzystajcie je w pisaniu dyktanda. Uwaga! Zdania muszą być poprawne pod względem ortograficznym i gramatycznym.
Stacja 5 - Zadanie do zeszytu - kserówkę wklejamy. Uzupełnijcie poprawnie tekst wpisując ż lub rz. Korzystajcie ze słownika ortograficznego.
Na du...ym boisku spotkały się dwie dru...yny piłkarskie. Piłka...e obu dru...yn gotowi byli do cię...kiej i długiej walki, by wygrać ten wa...ny mecz. Bramka... pierwszej dru...yny musiał się bardzo starać, by obronić st...ał p...eciwnika. Udało się! Jednak...e p...eciwnicy wyko...ystali szansę, jaką było wykonanie ....utu karnego. Kibice szaleli na trybunach. Niestety, jeden z zawodników
ot...ymał od sędziego ...ółtą kartkę. Jeden z piłka...y został kontuzjowany. P...erwano mecz na kilka minut. Trener pierwszej dru...yny za...ądał p...erwy.

Skorzystałam z:
- www.dyktanda.net , z którego pochodzi fragment dyktanda ze stacji 5 (ja dałam kserówki, ale zadanie można wykonać on line, jeśli macie więcej komputerów w klasie.
- instrukcji, którą znalazłam kiedyś w Internecie (nie zapisałam sobie skąd ani czyje, ale autorka miała na imię Ala, dziękuję)
- learningapps.org, krzyżówkę wykonałam samodzielnie (na platformie jest mnóstwo aplikacji publicznych, które możecie wykorzystać)
- www.senteacher.org, by stworzyć wykreślankę.

Akcja lekcja - kolorowy rozbiór zdania

Od jakiegoś czasu obserwuję niechęć młodzieży do gramatyki języka polskiego. Słyszę jęki, że nudne jak matematyka. Hmmm... Właściwie porównanie do matematyki nie jest nieuzasadnione. I tam, i tu trzeba użyć logiki. Niestety z nią też coraz trudniej - kojarzenie faktów, łączenie w ciągi przyczynowo - skutkowe. Mam wrażenie, że moi obecni uczniowie to kinestetycy i wzrokwcy, słuchowcy jakby wymarli. I można by założyć ręce , i narzekać na czasy, zwyczaje, uczniów. Ale się nie załamujemy i próbujemy!

Najpierw na kartce drukuję proste zdanie, np. Łaciata krowa jadła zieloną trawę. Litery powinny być dość duże, by z ostatnich ławek można było odczytać. Odcinam każdy wyraz i przyczepiam magnesami do tablicy, układając w zdanie. Drukuję też kolorowe karteczki z nazwami części zdania. Najlepiej, by nie zmieniać koloru karteczek do końca edukacji, młodzież kojarzy kolory z częścią zdania (dobre dla wzrokowców). Następnie każę znaleźć podmiot i orzeczenie. Zdejmujemy karteczki KROWA i JADŁA. Rysujemy między nimi kreskę ze strzałkami w obie strony. Wskazujemy młodzieży związek główny. Przy słowie KROWA przyczepiamy kolorowy napis PODMIOT, a przy JADŁA kolorowe ORZECZENIE. Następnie bierzemy do ręki słowo ŁACIATA, pytamy, z którym ze słów wchodzi związek: z "krowa" czy z "jadła". Pokazujemy zależność, łączymy pytaniem i przyklejamy kolorowy napis PRZYDAWKA. Podobnie postępujemy z pozostałymi wyrazami. W ten sposób naprawdę ROZBIERAMY ZDANIE ;) Moim uczniom podoba się ta wizualizacja "rozbieranki".
Takich zdań wydrukowanych i pociętych robię kilka. Najpierw robimy na tablicy całą klasą, a potem w grupach. Młodzież w zeszytach używa kolorów takich jak na tablicy. Ja wykorzystuję: pomarańcz jako podmiot, czerwień - orzeczenie, różowy - przydawka, zielony - okolicznik, niebieski - dopełnienie.

U mnie się sprawdziło. Podzielcie się wrażeniami, jak Wam poszło.

Akcja inspiracja - czerwone żarówki

Każdy z nauczycieli ma swoje powiedzenie, z którego żartują sobie uczniowie. Ja też. Chyba nawet kilka. Najczęściej używanym, zwłaszcza przy nauce gramatyki i ortografii, jest: "Niech ci się w głowie zapali czerwona lampka". Któregoś dnia pomyślałam: "Czemu by nie wykorzystać naprawdę czerwonych lampek do zaznaczania trudnych dla młodzieży kwestii?". Od pomysłu przeszłam do realizacji i wykonałam trzy piękne, czerwone żarówki. Obawiałam się użyć ich po raz pierwszy, z zapartym tchem obserwowałam reakcję uczniów na ich zastosowanie. Okazało się, że bardzo im przypadły do gustu i są pomocne. Jak je wykorzystuję? Podam przykłady z gramatyki, z rozróżnianiem części zdania. Podmiot i dopełnienie mają wspólne pytanie "CO?", a dopełnienie i przydawka "CZEGO?". Gdy przy rozbiorze zdania pojawia się któreś z tych pytań, przyczepiam do niego żarówkę. Uczeń ma się zastanowić z jaką częścią zdania ma do czynienia poprzez zadanie sobie dodatkowych pytań, np. Czy wyraz ten łączy się bezpośrednio z czasownikiem? Czy jest to wykonawca czynności? Czy mówi ten wyraz o wyglądzie albo liczbie? Zazwyczaj nie ma potem problemów z prawidłowym określeniem części zdania. Poniżej przedstawiam kilka fotografii, które obrazują "pracę" czerwonych żarówek.

Akcja lekcja - charakterystyka

Trudno moich chłopaków (w klasie 1 dziewczynka) zainteresować lekcją. Większość z nich nie potrafi usiedzieć w ławce bez ruchu dłużej niż 10-15 minut. Potem zaczyna się ruch i rozmowy. Mocno muszę się nagłowić, by wymyślić coś, co ich pobudzi do konstruktywnego działania na rzecz lekcji. Skupienie to jeden problem. Drugim jest nieumiejętność wysławiania się, problem zarówno w mowie, jak w piśmie.

Zaczęłam od prowokacji. Pokazałam dwie fotografie Anny Kalaty - przed i po  metamorfozie. Młodzież odpowiadała na pytania: Co dziś robiły te kobiety?, Co zjadły? , Jakie mają hobby?, Co lubią robić?. Doszli do wniosku, że szczupła jest miła, a grubsza wredna.Miny ich, gdy dowiedzieli się, że to jedna i ta sama osoba, bezcenne. Podsumowałam, że stwierdzili to po wyglądzie, nie znając tych pań/pani, kierując się stereotypem. Wprowadziłam termin STEREOTYP, korzystając ze słownika języka polskiego. Chwilę porozmawialiśmy o stereotypach narodowych, np. że Francuzi to żabojady, Włosi romantyczni, Polacy złodzieje itp. O tym czy należy ulegać stereotypom, jakie są ich plusy, jakie minusy.
Potem zapisaliśmy temat i zajęliśmy głównym celem lekcji, czyli charakterystyką. Samodzielnie tworzyli notatkę na podstawie prezentacji, którą przygotowałam w Prezi https://prezi.com/qcqaqbjbmfab/charakterystyka/#
Przeszliśmy do praktyki. Podzieliłam klasę na grupy i rozdałam im pociętą na paski charakterystykę, którą musieli złożyć w całość, wskazując miejsce akapitowania. Następnie podałam każdemu wydrukowaną charakterystykę, w której samodzielnie różnymi kolorami mieli zaznaczyć wstęp, rozwinięcie i zakończenie oraz zaznaczyć miejsce akapitu. Po sprawdzeniu poprawności wklejali zadanie do zeszytu. W grupach tworzyli charakterystykę idealnego nauczyciela.Na zakończenie zagraliśmy w "Zgadnij kto?" . Podzieleni na dwie grupy stanęli uczniowie naprzeciwko siebie. Liderzy wylosowali kartki z postaciami z literatury. Zadaniem grupy 1 było podanie nieco enigmatycznych 4 faktów o postaci. Grupa 2 mogła z kolei mogła zadać pytanie, na które pierwsza odpowiadała tylko "tak" albo "nie". Po zgadnięciu była zamiana. Zabawa przednia, a przy okazji ćwiczyliśmy!
Zróżnicowałam pracę domową: słabsi dostali temat prostszy - Napisz autocharakterystykę, lepsi, niby to samo, a jednak inaczej sformułowany - Lustereczko powiedz przecie... Co o tobie powiedziałoby twoje lustro. 

Akcja wychowawcza - Jesteś odpowiedzialny za słowo. Rzecz o wulgaryzmach.

Mam męską klasę. To chodzący, dojrzewający testosteron. Słownictwo, którym posługują się, jest, łagodnie mówiąc, niestosowne. Wulgaryzmy, brzydkie odzywki to chleb powszedni. I, niestety, nie widzą w tym nic dziwnego, bo przecież robią to WSZYSCY. A szacunek do drugie go człowieka gdzie? Jako wychowawca, a przede wszystkim nauczyciel polskiego nie mogę się z tym pogodzić.
Wchodząc do klasy, nie poinformowałam młodzieży o temacie zajęć. Rozdałam czyste, białe kartki.Poprosiłam, by zapisali wszystkie nieprzyjemne słowa, jakie wypowiedzieli ostatnio, wszelkie wulgaryzmy, oszczerstwa itp. Mieli opory (co mnie ucieszyło, bo wskazuje,że wstydzą się). Zaczęli pisać, gdy przyrzekłam, że nikt tego czytał nie będzie, nikomu tego nie dam.Podczas pracy komentowali głośno swoje zapiski (ja im nie kazałam), a ja je spisywałam: "Ale tego dużo", "Jesteśmy chorzy", "O Boże, naprawdę muszę wypisać wszystkie". Po zakończeniu "pracy" zapytałam, czy ktoś nie miałby oporów przeczytać to, co napisał. Zgłosiło się  trzech.😔 Nie, nie chciałam tego słyszeć. Chodziło mi, kto czuje, że słowa napisane są niewłaściwe i wstyd je powtarzać, a kto nie. W ten sposób dowiedziałam się, kto jest najbardziej zdemoralizowany. Potwierdziły się moje obserwacje. Następnie kazałam kartki porwać na niewielkie kawałki. Potem stanęli naprzeciwko siebie i rzucili kawałkami kartek w kolegę. Myśleli, że to świetna zabawa. Kazałam więc zebrać im swoje karki z podłogi i skleić w całość. Zbierali i sklejali skrupulatnie. Podczas tego zajęcia niektórzy stwierdzali, że ni mogą odnaleźć wszystkich kawałków, że nie jest to zadanie do wykonania. Po paru minutach przestali, stwierdzając, że to nie ma sensu. Zaczęliśmy wspólną analizę działań, podyskutowaliśmy i doszliśmy do wniosku, że nie da się odwołać każdego słowa, że zawsze coś zostaje. Podałam temat zajęć: Jesteś odpowiedzialny za słowo. A potem wspólnie posprzątaliśmy klasę. Naprawdę wspólnie!