Akcja inspiracja - zaskakująco (?) podana lista lektur

Czas leci, powstają nowe narzędzia i sposób podania lektur także. To co robiłam kiedyś (6-7 lat temu!), wydaje się przestarzałe (możesz poczytać, może nawet się zainspirować, popatrz TU oraz TU.)

Każda klasa - odpowiednio do wieku- dostaje inaczej podaną listę lektur.

* W czwartej klasie bawimy się rebusami (zainspirowała mnie Agnieszka Ptasiewicz- Zagraj w polski). W tym celu przygotowałam prezentację w Genially. Zapoznajemy się też z wesołymi zachętkami- plakatami lekturowymi od Moniki Gawerek - Drukasy.

Świetną pomocą przy tworzeniu rebusów okazał się generator RebusClub

* W klasie piątej szyfrujemy. Kiedyś dawałam wydrukowane kartki i korzystałam z jednego szyfru. Teraz używam prezentacji w nieocenionym Genially oraz 3 różnych szyfrów. Poza tym przy każdej lekturze znalazła się zachętka typu: ,,Przeczytaj tę książkę, a dowiesz się...".

Do szyfrowania lektur użyłam 2 generatorów: OBRAZKOWEGO i SZYFRÓW HARCERSKICH

*W klasie szóstej oglądamy okładki. Tu też korzystam z niezawodnego Genially, tworząc prezentację. Uczniowie oglądając okładki i znając tytuł, pracują rutyną MK: Widzę/Myślę/Zastanawiam się, zgadując jednocześnie, o czym utwór będzie traktował. Następnie oglądają fragment filmu, a jeśli takowego nie ma, to czytają blurb. Na koniec proszę o wskazanie jednej okładki, która zachęca ich do czytania, i użycie 2 argumentów uzasadniających zdanie.

   

* Zainspirowana pracą Agnieszki Kosek (Polonistką być) przygotowałam siódmakom listę z kodami QR, pod którymi ukryte są przeróżne zadania- znane im już szyfry i rebusy, ale także zachwalający swój utwór Mickiewicz, anagram czy zadania na LearningApps.

Do stworzenia anagramów polecam generator SCRABBLE123

*W ósmej klasie podawałam do tej pory listę lektur, przedstawiając fragment utworu. Zadaniem młodzieży było zapoznanie się z fragmentem, a następnie zapisanie swoich przemyśleń, o czym nadana lektura będzie traktować.

Ten pomysł wydaje mi się jednak nudny i chodzi mi po głowie stworzenie escape roomu. Jeśli go stworzę, podzielę się.

W tym roku rozdam także takie metryczki do lektur. Uczniowie po przeczytaniu utworu
będą mogli ocenić, na ile gwiazdek podobała się książka oraz wyrazić własną opinię (uwagi). Możesz pobrać STĄD.

Akcja inspiracja - czerwiec, końcówka roku szkolnego. Co robić?

 Czerwiec to najtrudniejszy miesiąc w edukacji. Po wystawieniu ocen (czasem od razu po proponowanych!) liczba uczniów coraz mniejsza. Nauczyciel przychodzi na zajęcia, a tam garstka klasy. Młodzież prosi, by zrobić ,,luźną" lekcję, co w praktyce oznacza- ,,Włącz Pani jakiś film i daj posiedzieć na telefonie". Potem przychodzą do domu i mówią, że nauczyciele nic nie robią (mam licealistę w domu, pewne ;) źródło wiedzy). Brzmi znajomo? 

Zawsze szukałam alternatywy na ten czas, bo nie lubię go marnotrawić. Jeśli myślisz podobnie jak ja, a pomysłów na czerwcowe lekcje nie masz, to ten wpis jest dla Ciebie.

👉Gra PAŃSTWA- MIASTA, ale w wersji polonistycznej

Rozdajemy uczniom karty pracy (poniżej link do pobrania dwóch wersji kart - gramatycznej i lekturowej). Gramy jak w klasyczne Państwa-Miasta, czyli: jeden z uczestników recytuje w myślach alfabet. Moment, w którym zaczyna mówić alfabet musi być wyraźnie przez niego zaznaczony - najczęściej oznacza start literami wypowiadanymi na głos - XYZ. W czasie, gdy jedna osoba recytuje alfabet, inna, wcześniej wybrana i ustalona z resztą graczy, przerywa w dowolnym momencie mówiąc: STOP. Słowo stop zatrzymuje alfabet na konkretnej literze i od niej zaczyna się zabawa. Jeśli uczestnikowi recytującemu alfabet nie przerwie drugi gracz, a w między czasie wymówi cały alfabet, zaczyna go w myślach recytować od początku - do momentu, aż nie padnie słowo stop. Alfabet powinien być wymawiany bez takich liter jak: Ą, Ę, Ń, Ó, Q, V, X, Y. Wybór litery rozpoczynającej grę stanowi sygnał dla pozostałych graczy, by rozpoczęli uzupełnianie tabelki. Każdy z uczestników wpisuje teraz w ustalone pola w kolumnach słowa zaczynające się na wybraną w losowaniu literę, które muszą pasować też do kategorii. Czas kończy się w momencie zakończenia uzupełniania tabelki przed pierwszego gracza. Wtedy informuje on resztę uczestników, że już zakończył wpisywanie i pozostali mają jeszcze od tego momentu jakiś krótki czas, np. odlicza do 20.Liczenie punktów odbywa się po upływie wyznaczonego czasu na uzupełnienie kolumn. W tym momencie każdy z graczy po kolei odczytuje słowa, które dopasował do poszczególnych kategorii. Jeśli okaże się, że w danej kategorii nikt nic nie wymyślił (oprócz gracza, który wszystko uzupełnił), otrzymuje 15 punktów. Po 10 punktów przyznaje się za wpisanie w tabelkę słowa, które się nie powtarza wśród innych graczy. 5 punktów należy się osobie, która ma to samo słowo co inny gracz. Jeśli gracz nie wpisał poprawnego wyrazu lub w ogóle nic nie napisał, otrzymuje zero punktów. Wygra ten, kto zdobył najwięcej punktów po całej rozgrywce.

LINK DO KARTY PRACY(darmowe)

👉Świadectwa szkolne bohaterów lektur (pomysł od Karoliny Strógarek, blog Niecodzienność szkolna)

Uczniowie uwielbiają nas naśladować, więc daj im tę szansę, by się wykazali jako nauczyciele i wystawili bohaterom świadectwa. Samodzielnie niech wymyślą nazwy przedmiotów, których mogli się uczyć bohaterowie (w przypadku Akademii Pana Kleksa czy Syzyfowych prac będzie to łatwiejsze) i wystawią im oceny. Przedmioty mogą być szalone, np. w przypadku Małego Księcia język przyjaźni, ważne, by nawiązywały do lektury.  Prace można wykonać w grupach/parach/indywidualnie. Potem uczniowie odczytują świadectwa na ,,Radzie Pedagogicznej".

LINK DO KARTY PRACY (płatne)

👉Zgaduj-zgadula, jak to lektura, czyli polonistyczne emoji

Wykorzystując emoji z Internetu, możesz przygotować karty pracy z ikonkami, na podstawie których uczniowie będą musieli podać tytuł utworu i określić, z jakim wydarzeniem kojarzy im się obrazek. W ósmej klasie możesz wykorzystać taką kartę do powtórki przed E8.

LINK DO KARTY PRACY (darmowy)

👉Polonistyczne bingo

Bingo to świetny sposób, by powtórzyć materiał z danego roku z różnych działów. Poniżej zapisałam zasady gry oraz podaję Wam link do przykładowego bingo dla klasy 4. Karty do gry wygenerowałam w  generatorze myfreebingocards.com

Zasady gry
Każdy uczeń otrzymuje inną planszę z hasłami.
Nauczyciel losuje po kolei definicje, zagadki lub przykłady.
Uczeń skreśla hasło, które jego zdaniem pasuje do przeczytanej wskazówki.
Wygrywa ten, kto jako pierwszy skreśli całą linię poziomą, pionową lub ukośną.

LINK DO BINGO DO KLASY 4 (darmowe)

LINK DO INSTRUKCJI DLA NAUCZYCIELA 

👉Gramy w SYNONIMY

Odsyłam w tym celu do starego wpisu KLIK

Akcja lekcja - latamy na miotłach, czyli lekcja z lekturą ,,Kajko i Kokosz. Szkoła latania"

LEKCJA  (obejmuje dwie jednostki lekcyjne)

Temat: Jesteśmy uczniami w Szkole Latania.

Cel: opisuję miotłę i redaguję instrukcję obsługi latającej miotły

KSU: korzystam ze schematu opisu przedmiotu; stosuję słownictwo charakterystyczne dla opisu rzeczy; wskazuję elementy ważne w instrukcji; rozwiązuję krzyżówkę dotyczącą wątku głównego komiksu

Środki dydaktyczne: miotły (tyle, ile grup), tablica multimedialna, skserowana krzyżówka dla każdego ucznia, ,,fruwające" pytania - tyle, ile grup

         Uwaga! Aby urozmaicić lekcję i wprowadzić w jej klimat, warto przebrać się za czarownicę.

1. Witamy młodzież w Szkole Latania. Przedstawiamy się jako jej dyrektorka (ja przybieram godność Hermenegildy Kociubińskiej) i informujemy o celach lekcji. Zapisujemy temat.

2. Włączamy PREZENTACJĘ , omawiamy i zapisujemy schemat opisu rzeczy do zeszytu (tylko fioletowe plansze):

Schemat opisu przedmiotu

1. Przedstawienie rzeczy (Co to jest?, Do czego służy?, Od kogo otrzymałeś?)

2. Cechy charakterystyczne:

- wielkość,

- kształt,

- kolor, 

- materiał, 

- części, z których się składa.

3. Moja opinia o przedmiocie.

3. Rozdajemy kwiatek- schemat, w którego płatkach opisujemy grupową miotłę. Kwiatek wycinamy i wklejamy tak, by składał się do środka. W środkowym pustym polu malujemy opisywaną miotłę.

Grupy odczytują swoją pracę. Uczulamy na niepowtarzanie konstrukcji składniowych.

KWIAT-SCHEMAT

4. Wracamy do PREZENTACJI , omawiamy żółte plansze dotyczące tworzenia instrukcji obsługi. Zapisujemy w zeszytach informacje ukrywające się w ,,oczku" pod wskazówkami. Uczniowie w grupie tworzą instrukcję, następnie prezentują swoje prace.

5. Wg instrukcji uczniów nauczyciel wsiada na miotłę i ,,lata" po klasie. Następnie informujemy, że czas na praktykę uczniów Szkoły Latania. 

Rozdajemy KRZYŻÓWKĘ. Poza salą wywieszamy FRUWAJĄCE PYTANIA Zadaniem uczniów jest ,,polecieć" po hasło do krzyżówki. ,,Leci"  jedna osoba z grupy, po znalezieniu odpowiedzi, ,,leci" kolejna. Gdy pierwsza z grup rozwiąże całą krzyżówkę, przerywamy zabawę i sprawdzamy poprawność wykonania zadania.

Akcja inspiracja - zamiast kartkówki cz. 3

To już trzecia część alternatywnych sposobów na kartkówkę. O pierwszej możecie poczytać TU, a o drugiej TUTAJ.

Przedstawiam Wam kolejne 5 :)

KAPUSTA

Wariant 1 

Tniemy kartkę A4 na pół. Na każdej zapisujemy pytanie dotyczące sprawdzanego zagadnienia, np. z lektury. Następnie ugniatamy kartki, tworząc liście kapusty - świetnie wyglądają kartki zielone, wtedy naprawdę mamy wrażenie, że przed nami jest warzywo. Z uczniami siadamy w kręgu. Podajemy pierwszemu ,,kapustę". Uczeń odrywa ,,liść" i czyta pytanie. Stara się na nie odpowiedzieć. Jeśli odpowiedzi nie zna, prosimy, by odpowiedział ktoś z klasy. Po odpowiedzi kapusta jest przekazywana dalej, kolejna osoba odrywa ,,liść" itd.,itp. aż dojdziemy do ostatniego pytania. Potem prosimy młodzież, by wykonała notatkę na podstawie tego, co usłyszała podczas gry w kapustę. Jeśli chcesz, możesz nagrodzić ocena/ nagrodą (np. w postaci zwolnienia z pracy domowej) osoby najbardziej aktywne. 

Wariant 2 

Rozdajemy uczniom pocięte kartki i prosimy, by zapisali na nich pytania do omawianego zagadnienia. Następnie tworzymy z nich ,,kapustę". Później postępujemy jak w wariancie 1 - siadamy, odwijamy, czytamy pytanie, odpowiadamy. Jakie jest niebezpieczeństwo? Pytania mogą się powtórzyć, mogą być za łatwe albo za trudne. Jeśli wybierzemy ten wariant, trzeba taka możliwość dopuścić. Warto uprzedzić uczniów, by nie rozpoczynali pytań od ,,CZY".

BINGO

Rozdajemy uczniom kartkę z imionami bohaterów. Zadaniem uczniów będzie dopisywanie informacji o postaci, której dotyczą, a które wyczytuje nauczyciel. Jeśli uczeń dopisze po trzy informacje do każdej postaci w pionie lub poziomie, krzyczy BINGO. Można stosować zmyłki, czyli wiadomości, które nie pasują do żadnego bohatera. Trzeba jednak uprzedzić o tym uczniów:)

Karta dla ucznia

Karta nauczyciela

LOGICZNE KOŁO

Najpierw przygotuj sobie zwykłą kartkówkę z wariantami (co najmniej trzema) odpowiedzi. Potem przy prawidłowej odpowiedzi wpisz cyfrę kolejnego pytania, np. 4. Prawidłowa odpowiedź ma odsyłać do kolejnego (NIE PO KOLEI) pytania. Identycznie postępujemy przy kolejnych pytaniach i odpowiedziach. Ważne by ostatnia odpowiedź ostatniego nam pozostałego pytania odsyłała do pierwszego pytania. Chodzi o to , by zamknęło nam się koło z odpowiedziami. Przy innych odpowiedziach piszemy przypadkowe cyfry.

ODWRÓCONE TABOO

Zapewne znacie grę Taboo - czyli zakazane słowa. W tradycyjnej grze wypełnione jest górne i dolne pole. Do sprawdzenia znajomości lektury proponuję odwrócone Taboo, czyli karty z nieuzupełnionymi polami. Uczeń otrzymuje karty, w których jest uzupełnione tylko górne lub dolne pole. Zadaniem ucznia jest uzupełnić, czyli w dolnej części zapisać 4 słowa najbardziej charakteryzujące daną postać, które zapewne w tradycyjnej grze byłyby zakazane. Jeśli natomiast otrzymuje kartę z uzupełnionym dolnym polem, musi odgadnąć o kogo chodzi i nazwę postaci zapisać na górze.  Myślę, że takie odwrócone taboo sprawdzi się też wyśmienicie przy powtórkach lektur z klasą ósmą :)

PIKTOGRAMOWA KARTKÓWKA

Zamiast tradycyjnych pytań uczniowie otrzymują kartkę z piktogramami związanymi z lekturą. Ich zadaniem jest udowodnić, że świetnie znają lekturę. Skojarzenia mogą być zupełnie inne niż się spodziewamy i bardzo kreatywne, i trzeba się  z tym pogodzić. Na przykład kiedyś uczeń przy ikonie rękawiczek napisał mi, że kojarzy mu się z miejscem akcji- pustynią, bo w nocy jest zimno. Zaliczyłam. 

Ikony możecie pobrać ze strony thenounproject.

Akcja inspiracja - każdy może być ilustratorem dzięki AI

    Ostatnio zrobiło się głośno o sztucznej inteligencji. Podobno zastąpi malarzy, pisarzy, a za młodzież już pisze wypracowania domowe (dla mnie kolejny dowód na bezsens zadawania tego typu prac do domu). Postanowiłam problem zgłębić. Na Tik Toku wpadłam na profil szhakala, który podpowiada, co i jak należy zrobić, by AI napisało tekst za ciebie. Pod wrzutką o stronie rytr.me pełno pytań od uczniów, który to rodzaj tekstu trzeba wybrać, by napisała się rozprawka czy opowiadanie oraz ogrom podziękowań za wskazanie ,,ułatwiacza". 

    Nie powiem, trochę mnie to przeraziło. Jakie pokolenie się wychowa na AI? Pisać/wysłowić się nie będzie umiało? Pogodzić się, że to znak czasu? Walczyć? Ale czy to nie będzie walka z wiatrakami?

    Postanowiłam wykorzystać sztuczną inteligencję na lekcji do powtórek lektur. Pokazałam uczniom stronę do tworzenia obrazów MALUJ

Wystarczy na białym tle namalować scenę, nawet bardzo nieudolnie, a pod spodem zapisać, najlepiej po angielsku, czego chcemy, a następnie wygenerowć obraz. 

    Później poprosiłam ósmoklasistów o wykonanie ilustracji w domu do wylosowanej lektury przy pomocy AI (poprosiłam też, by nie mówili kolegom/ koleżankom, do czego mają namalować obraz ani go nie pokazywali), a następnie przesłali do mnie. Zrobiłam z tego prezentację. Później wyświetlałam i w zeszytach zapisywali, co to - ich zdaniem - za lektura, co wskazuje, że mają rację. Musieli nawiązać do konkretnego wydarzenia z utworu. 

    Oto prezentacja mojej ósmej KLIK

Nie są to prace idealne, nie wszystkie ilustracje łatwo odgadnąć, bo np. nie pasuje pora roku czy sprzęt wojskowy. Myślę jednak, że zadanie dla uczniów było ciekawe, nieszablonowe i spełniło swoje zadanie - powtórzyliśmy lektury.

Akcja lekcja - Akademia Pana Kleksa cz.4

 LEKCJA 4 (lekcja dwugodzinna)

Temat: Niezwykła opowieść szpaka Mateusza.

Cel: układam plan zdarzeń opowieści szpaka Mateusza

KSU: rozwiązuję krzyżówkę; charakteryzuję bohatera; współpracuję w grupie; opowiadam historię Mateusza; redaguję ogłoszenie o zagubionym przedmiocie; uzasadniam swoje zdanie

Środki dydaktyczne: dostęp do Internetu, 5x15 ponumerowanych klamerek, piłka/kłębek wełny, karta pracy, 15 kartek z wydarzeniami do ułożenia planu zdarzeń (x5)

1. Odśpiewanie hymnu Akademii.

2. Aby poznać bohatera dzisiejszych zajęć, należy najpierw rozwiązać krzyżówkę na LearningApps (twórca Ela Ella)     Krzyżówka     

3. Zapianie tematu, poinformowanie o celu i kryteriach sukcesu, rozdajemy Kartę pracy.

4. Uzupełniamy zadanie 1 i 2 z karty pracy. 

Zadanie dodatkowe: Podziel na litery i głoski wyrazy - szpak, książę.

5. Dzielimy klasę na grupy (lub pracujemy w grupach wcześniejszych). Robimy pranie :o)

Odsyłam do wpisu Akcja inspiracja-pranie (plan zdarzeń, który młodzież miała powiesić, to zdania z zadania 3 z karty pracy - tylko każde na oddzielnej kartce)

Po sprawdzeniu poprawności uczniowie wykonują zadanie 3 z karty pracy.

6. Opowiadamy historię szpaka Mateusza. Rozpoczyna nauczyciel, w pewnym momencie przerywa i rzuca piłkę do ucznia, który ma kontynuować opowieść do momentu aż klaśniemy w dłonie. Wtedy uczeń rzuca do kolejnej osoby i ta opowiada dalej, i tak aż do końca historii.

7. Charakteryzujemy Mateusza jako księcia i jako ptaka. Można zapisać w  dwuczłonowej tabeli. Należy zwrócić uwagę na uzasadnianie cech, np. jako książę był nieposłuszny - złamał zakaz ojca, jako szpak był odpowiedzialny - pilnował harmonogramu dnia chłopców. 

8. Przypominamy/podajemy informacje, jakie powinny znaleźć się w ogłoszeniu (opis zgubionego przedmiot, gdzie był ostatnio widziany, kontakt, wypowiedź krótka)

POLECENIE Napisz ogłoszenie o poszukiwanym przez Mateusza guziku z czapki Bogdyhanów.

Sprawdzenie poprawności wykonania zadania.

9.POLECENIE Wyobraź sobie, że jesteś właścicielem czapki Bogdyhanów. W jakie zwierzę chciałbyś się zamienić? Swoją odpowiedź uzasadnij.

10. Zadanie na podsumowanie na LearningApps Tekst z lukami

11. ZADANIE DOMOWE: Wyobraź sobie, że znajdujesz czarodziejski guzik. Napisz krótkie opowiadanie pod tytułem Moja przygoda z niezwykłym guzikiem. 

DODATKOWE DLA CHĘTNYCH: Mówimy o kimś, że jest szpakowaty. Czy to określenie ma coś wspólnego ze szpakiem? Kogo nazwiesz szpakowatym?

Akcja lekcja - Akademia Pana Kleksa cz.3

 LEKCJA 3 (lekcja godzinna lub dwugodzinna)

Temat: Niezwykły nauczyciel.

Cel: opisuję pana Kleksa i jego osobliwości

KSU: współpracuję w grupie; wyszukuję informacji w tekście; wyjaśniam słowo osobliwość; rozwiązuję zagadki; opisuję wygląd i charakter profesora; piszę instrukcję; oceniam postać

Środki dydaktyczne: piegi (kółka z kartek samoprzylepnych)- rozdajemy za aktywność, karta pracy, dostęp do Internetu

Uwaga do zajęć - uczniowie pracują w grupach, warto przed lekcją przygotować sobie salę, ustawić ławki do pracy w grupach. Pracują w grupach z poprzedniego dnia lub na nowo ich dzielimy 

Przebieg zajęć.

1. Po zajęciu miejsc uczniowie tradycyjnie odśpiewują hymn Akademii. Potem zapisujemy temat, informujemy o celach i kryteriach sukcesu.

2. Rozdajemy karty pracy. Pracujemy najpierw z częścią, gdzie jest wizerunek pana Kleksa.

Karta pracy

Uczniowie pracują przede wszystkim z rozdziałem Osobliwości pana Kleksa (wyjaśniamy słowo OSOBLIWOŚĆ za pomocą słownika języka polskiego lub prosimy, by uczniowie je wyjaśnili), tam wyszukują informacji. Rozdzielamy pracę między grupy, np. pierwsza - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz Jak się ubieram?, druga - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz  Jak wygląda moja głowa i twarz?, trzecia - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz  Moje niezwykłe umiejętności, czwarta - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz Jaki mam charakter, piata - Kim jestem? Jak się nazywam? oraz Mój stosunek do uczniów. Stosunek uczniów do mnie.

Po wyznaczonym czasie następuje prezentacja. Uczniowie słuchający wypowiedzi kolegów, uzupełniają swoją kartę pracy. (Jeśli grupa skończy swoje zadanie wcześniej, a inne jeszcze pracują mogą: a) zająć się inną rubryką b) pokolorować Kleksa wg opisu)

Wspólnie uzupełniamy część Jaki mam charakter?- uczniowi podają cechy i ustnie uzasadniają wybór, zapisują na karcie tylko cechy.

3. Zabawa w rymowane zgadywanki - Co to za magiczny przedmiot pana Kleksa (wzięte od wydawnictwa Nowa Era)?

· Jest wyciągane nie bez przyczyny i wysyłane na oględziny. (oko)

· Ciągle ma coś do roboty, bo powiększa Kleksa i różne przedmioty. (powiększająca pompka)

· W kieszeniach wciąż się żarzą, lecz pana Kleksa wcale nie parzą. (płomyki świec)

· Na śniadanie Kleks go smakuje, dopiero wtedy pamięć odzyskuje. (zielony płyn)

· Kleks ich używa, kiedy gotuje, a każde danie uczniom smakuje. (kolorowe szkiełka)

4. Przechodzimy do drugiej strony karty pracy. Wyjaśniamy słowo INSTRUKCJA (tu możesz rozszerzyć lekcję o więcej zadań związanych z instrukcja, przykładowe zadania/scenariusz znajdziesz TU). Pokazujemy przykładową, np. mycia rąk.

 Wskazujemy na cechy formy: wymienienie czynności w porządku chronologicznym (najlepiej zapis w punktach), stosowanie ujednoliconej formy czasownika (jakbyś  komuś rozkazywał/a), proste, krótkie zdania.

Razem z młodzieżą uzupełniamy pierwszą instrukcję Jak złowić sny? 

Następnie w grupach piszą Jak wyleczyć starą rzecz?

5. W domu (jeśli nie zdąży się na lekcji) samodzielnie pisze uczeń instrukcję Jak przygotować obiad? (oczywiście wg Kleksa) i  uzupełnia część karty pracy Jak mnie oceniasz? Czy chciałbyś mieć takiego nauczyciela? 

Akcja lektura - charakterystyka Stasia Tarkowskiego ( "W pustyni i w puszczy" )

Podczas omawiania "W pustyni i w puszczy" postanowiłam nauczyć moich piątoklasistów pisania charakterystyki. Gromadzenie w tabelach informacji nie wydało mi się atrakcyjnym wprowadzeniem w tematykę. Zdecydowałam się na użycie schematu człowieka, który wyrysowałam na szarym papierze.

Dzień wcześniej poprosiłam uczniów, by podkreślili w książce fragmenty opisujące wygląd,pochodzenie, cechy charakteru, umiejętności, opinie innych bohaterów o Stanisławie Tarkowskim. Na lekcji młodzież pracowała w grupach na podstawie poniższej instrukcji.

Pomysł okazał się strzałem w dziesiątkę. Uczniowie bardzo się zaangażowali i prędko zapełnili schemat człowieka (praca zajęła około 25-30 min.) Jedną z rzeczy, która mnie bardzo ucieszyła, było to, że piątoklasiści korzystali cały czas z książki.

Przed omawianiem plakatów, rozdałam młodzieży karty pracy Moniki z Motyli w dzienniku, aby uczniowie uzupełniali podczas odczytywania informacji ze schematu.
Cały czas posługiwałam się terminami, które występują w charakterystyce, tzn. przedstawienie postaci, usposobienie, cechy charakteru, itp. i pytałam, w jakiej części ciała znajdowały się te informacje. Następnie wkleiliśmy notatkę o charakterystyce i przykładową charakterystykę, w której różnymi kolorami młodzież zaznaczyła kolejne części charakterystyki. Potem uczniowie w parach pracowali nad charakterystyką Stasia Tarkowskiego. Jak na pierwszy raz poszło nieźle. Jako pracę domową zadałam pytanie: "Czy Staś Tarkowski to rycerz bez skazy? Uzasadnij swoje zdanie."

Akcja inspiracja - 5 sekund (zamiast kartkówki cz.2)

Już chyba wiecie, że nie lubię kartkówek z lektur. Szukam stale nowych sposobów na ich uniknięcie. We wrześniu wpadłam na pomysł gry sprawdzającej znajomość książki. Opiera się ona na znanej planszówce "5 sekund". Przygotowałam zestaw prawie stu pytań z lektury nieobowiązkowej "Skarb Troi". Pytania zaczerpnęłam gdzieś z odmętów Internetu. Są one o różnym stopniu trudności - od banalnych po szczegółowe. Gra jest na tyle uniwersalna, że można na jej bazie wykonać karty powtórzeniowe z gramatyki czy ortografii.

Zasady:
Uczniowie podzieleni zostają na 4 grupy. Każdy zespół ustawiony w wężyk (jeden za drugim) staje przy swojej krawędzi stołu. Losuje pytanie dla przeciwnika z naprzeciwka. Odczytuje mu pytanie.Czas odliczamy dopiero po jego odczytaniu.Można użyć, jeśli posiadamy, licznik z gry oryginalnej lub po prostu odliczyć na palcach. Uczeń pytany ma 5 sekund, by odpowiedzieć. Jeśli odpowie, przechodzi na koniec kolejki, jeśli nie, otrzymuje czerwony żeton i również przemieszcza się na koniec kolejki. Po uzyskaniu 2 czerwonych żetonów odpada z gry. Potem czyta osoba z kolejnej drużyny. Wygrywa ta grupa, która zachowa najwięcej zawodników. Nauczyciel stoi przy stole, kontrolując przebieg rozgrywki. Może też odliczać czas. Rozgrywka trwa, tak długo, jak zadecyduje nauczyciel. Pytania, na które nie uzyskano odpowiedzi, wracają na dół stosu, na które odpowiedzieli, są w rękach odpowiadających.
Grę można pobrać STĄD.
Teraz wystarczy, że wydrukujesz, potniesz i zalaminujesz. Pomoc dydaktyczna na lata :)

Akcja lekcja - bogowie olimpijscy na start!

Uwielbiam omawiać mitologię! W tym roku poświęciłam na omówienie tego zagadnienia prawie miesiąc. Poznaliśmy wiele mitów: o Syzyfie, Faetonie, Prometeuszu, Pandorze, powstaniu świata, Posejdonie i Amfitrycie, Heraklesie. Analizowaliśmy zwyczaje i słabości bogów oraz badaliśmy wizję świata wg starożytnych Greków. Wiele czasu poświęciłam na to, by wskazywali na przykładzie każdego mitu cechy gatunku. Bardzo zależało mi na zapoznaniu z jak największą ilością związków frazeologicznych - stąd lekcja w trakcie Code Week pt."Mitologiczne kody" ( o tym w kolejnym wpisie). Ćwiczyliśmy umiejętność pisania planu wydarzeń i snucia opowieści na jego podstawie.
Na podsumowanie zaproponowałam "Spotkanie na Olimpie".
Zadanie polegało na wcieleniu się w wybranego boga. Uczniowie zaprojektowali i wykonali w domu odpowiedni kostiumu, dobrali rekwizyty (atrybuty), a także przyswoili wiedzę na temat bohatera greckiego mitu. Potem przedstawiali tę wiedzę na forum klasy. Opowieść musiała być wygłoszona z pamięci w narracji pierwszoosobowej.

Wystąpienie i omówienie zadania zajęło 2 h lekcyjne. Żałuję, że nie pokusiłam się o ucztę, czyli przyniesienie jedzenia kojarzonego z Grecją - oliwek, fety, winogron, chałwy, jogurtu, itp.

Jeśli ktoś zastanawia się czy warto robić tego typu lekcje, to mówię mu - WARTO.

Akcja inspiracja - oceniaj książki po...okładce i fragmencie

Znacie powiedzenie - "Nie oceniaj książki po okładce"? Niech pierwszy rzuci kamieniem we wpis ten, kto ani razu nie wybrał książki, bo okładka go zaintrygowała. Nie oszukujmy się. Większość z nas jest estetami i opakowanie ma dla nas znaczenie. Nie raz padłam ofiarą magii obrazka. A Wy?

Mój wpis został zainspirowany postem Karoliny Starnawskiej z bloga:Lekcje Polskiego. I niejako jest do niego w opozycji, chociaż...niezupełnie.Nieco spaczyłam jej wizję.Liczę, że się na mnie nie pogniewa.

To kolejny pomysł na lekcję we wrześniu, kiedy jeszcze nie ma podręczników. O wcześniejszych poczytasz TUTAJ i TU. Tym razem proponuję ćwiczenia, które rozwijają wyobraźnię i spostrzegawczość, ćwiczą kreatywne pisanie, uczą logicznego myślenia, no i, mam nadzieję, zachęcają do czytania.

Ćwiczenie 1 - ćwiczymy kreatywność
Dzielimy klasę na grupy.Każdy zespół otrzymuje jedną z okładek lektury, która będzie omawiana w tym roku. Ilustracje pozbawione zostały autora i tytułu. Zadaniem grupy jest wymyślić tytuł utworu oraz stworzyć blubr, czyli tylną stronę książki - streszczenie, o czym (zdaniem uczniów) będzie.
Ćwiczenie 2 - uzasadniamy i malujemy
Każdej grupie dajemy fragmenty przyszłych lektur (nie dam fragmentu książki, której mieli okładkę). Starajmy się wybrać takie, które rozbudzą ciekawość młodego czytelnika. Zdaniem młodzieży jest zapoznanie się z tekstami, a następnie wybranie najciekawszego i namalowanie do niego ilustracji. Uczniowie powinni także ustnie uzasadnić, dlaczego ten fragment wybrali.
Ćwiczenie 3 - dopasowujemy i zdrapujemy
Rozdajemy kartki z tytułami i autorami. Zadaniem młodzieży będzie dopasowanie ich do fragmentów i okładki, którą dostali w pierwszym ćwiczeniu.
Na kartach z tytułami nakleiłam zdrapki (do kupienia w Tigerze lub na Allegro), które kryją cyfrę. Po wydrapaniu ich uczniowie sprawdzą czy udało im się dopasować poprawnie.
Później zostaje już tylko podyktować listę lektur.Tak miną dwie godziny :) Myślę jeszcze o tym, by zrobić ranking okładek - która zapowiada najciekawszą historię, a potem, w trakcie roku szkolnego, sprawdzić, czy powiedzenie zapisane w pierwszym zdaniu, ma sens.

Akcja lekcja - pierwsze spotkanie z "Opowieściami z Narnii"

Szkic scenariusza na pierwszą lekcję.
1. Zamiast kartkówki zaproponowałam test-zabawę, którą znalazłam na grupie Poloniści na czasie. Autorką jest pani Wiola Konieczna, której serdecznie dziękuję za niego. Moi uczniowie byli zachwyceni.

Zabawa polega na tym, że zaczyna się od pytania nr 1. Prawidłowa odpowiedź (w tym przypadku - c) wskazuje, na które pytanie w dalszej kolejności uczeń powinien odpowiedzieć. Karteczki powinny tworzyć koło/okrąg. Odpowiedź w ostatnim pytaniu powinna wskazywać 1. W ten sposób koło się zamyka. Jeśli się zamknie, to uczeń udzielił prawidłowych odpowiedzi. Jeśli nie - gdzieś został popełniony błąd.
Grę możecie pobrać TU. Polecam też inne pomysły zamiast kartkówki, które zgromadziłam TU.
2. Następnie robiliśmy szafę z połowy kartki ksero. Najpierw należy złożyć kartkę na pół, następnie rozłożyć. Potem złożyć boki kartki do środka, do linii, którą wydzieliło pierwsze złożenie. Następnie kolorowaliśmy drzwi.

Wklejaliśmy do zeszytu "plecami" szafy. Dzieciakom ogromnie podobała się ta forma notatki.Opisaliśmy w niej świat przedstawiony. Podzieliliśmy szafę na pół i w jednej części zapisywaliśmy świat rzeczywisty, w drugiej świat fantastyczny.

3. Na koniec rysowaliśmy drogę rodzeństwa, jaką pokonali w Narnii

na podstawie rysnotki z wydawnictwa WSIP, którą możecie pobrać TU.

Akcja inspiracja - zamiast kartkówki z lektury cz.1

Uczę już "naście" lat. Od lat obserwuję reakcje uczniów na kartkówkę i ocenę z niej. Zdarza się, niestety dość często, że uczeń, który nie przeczytał książki tylko streszczenie lub obejrzał film, otrzymuje lepszą ocenę niż ten, który przeczytał. Czytający uczniowie powoli stawali się nieczytającymi, widząc, jak idzie cwaniakom. :( Nie chcę, by młodzież zniechęcała się do czytania, a sprawdzian z lektury się do tego przyczyniał.
"Dlaczego tak się dzieje?" - zadawałam sobie pytanie. Na własnym dziecku (czyta lektury) przetestowałam swoje wcześniejsze kartkówki. Nie odpowiadał na wiele pytań, bo nie pamiętał, nie na to zwrócił uwagę. Coś, co mi zdawało się oczywiste, jemu zbędne. Powiedział mi, że części pytań nie rozumiał lub zrozumiał opacznie. Z większości kartkówek dostałby trójkę. Sprawiedliwe? Nie.
No i trzeba dodać, że jest jeszcze coś takiego jak stres i w głowie pojawia się pustka.
Cóż więc z tym robić? Jak walczyć? Zaczęłam szukać pomysłów - co zamiast kartkówki. Oto garść pomysłów.
GRA TABOO

Dzielimy klasę na grupy. Każda otrzymuje zestaw kart. Grupa kładzie je na środku. Osoba rozpoczynająca bierze kartkę i musi naprowadzać pozostałych graczy na odpowiedź. Na górze karty znajduje się słowo do odgadnięcia, pod kreską słowa, których do wyjaśnienia hasła nie wolno użyć (tytułowe taboo). Dzieciaki nieźle muszą główkować, by pozostali zgadli. Osoba, która poradzi sobie z zagadką, zabiera kartonik z hasłem. Kolejna osoba bierze z kupki. U mnie osoba z grupy, która zbiorą najwięcej kartoników otrzymuje ocenę celującą, druga w kolejności bardzo dobre. Reszta nie dostaje ocen. Przeważnie ci, co nie przeczytali lub przeczytali mało uważnie, żałują.
Karty z "Kajka i Kokosza" pochodzą od wydawnictwa GWO, ze scenariuszy do tego komiksu. Asia Heftowicz - polonistka przy tablicy, wykonała samodzielnie taboo do "Kamieni na szaniec". LINK
KAHOOT lub QUIZIZZ, czyli gra on line
By użyć tych narzędzi, potrzebujemy Internetu. Tworzenie gier jest bardzo intuicyjne i proste. Warto przejrzeć najpierw zasoby, bo wiele quizów już powstało i można skorzystać albo na ich podstawie zrobić własny. Link do istrukcji tworzenia gry w Khoot i filmik do tworzenia Quizizz
Aby zagrać potrzebujemy też ekranu, na którym wyświetlimy pytania, a uczniowie telefony z dostępem do Internetu. Jeśli szkoła nie udostępnia uczniom swobodnego dostępu do sieci, muszą mieć swój. Przeważnie nie ma z tym problemu w klasach starszych. Dobrze jest uprzedzić dzień wcześniej, że będzie potrzebny młodzieży sprzęt z dostępem do internetu. Uczniowie dostają kod, logują się i ...grają. Kto pierwszy ten lepszy. Przyznawane są punkty nie tylko za poprawność odpowiedzi, ale i za szybkość.
Przykładowy quizz do "Starego człowieka i morza".
I "Pana Tadeusza".
LEKTURA W PUDEŁKU

Co najmniej 3 tygodnie przed omawianą lekturą należy podać uczniom kryteria sukcesu do projektu, jeśli chcemy, by było zamiast kartkówki. Uczniowie gromadzą rzeczy związane z utworem, a na pierwszej lekcji prezentują swoje skarby. Każda rzecz jest opisana, w jaki sposób nawiązuje do utworu. Prezentacja pracy uczy pokonania tremy przed publicznymi wystąpieniami.

W tym roku zrobiłam lekturę w pudełku z klasą 4 na podsumowanie. Zdjęcia przedstawiają prace moich uczniów. Przykładowe polecenie do lektury w pudełku wzięłam STĄD.
ODWRÓCONA KARTKÓWKA (a jednak)
Polega na podaniu uczniom haseł związanych z lekturą, a uczniowie muszą samodzielnie ułożyć do nich pytania, np. Goplana, wierzba, Skierka, maliny przy omawianiu "Balladyny". Taka kartkówka jest o wiele prostsza, uczeń nie musi się "wstrzelić" odpowiedzi, a tworząc samodzielnie pytania, musi odnieść się do lektury.
GRY OD WYDAWNICTWA GWO

Jeśli nie chcesz wymyślać samodzielnie gier, możesz skorzystać z gotowców wydawnictwa GWO. Ja mam sześć różnych, kupionych, gdy pracowałam w gimnazjum. Muszę dokupić sobie do podstawówki "W pustyni i w puszczy" oraz "Akademię Pana Kleksa". Wydawnictwo ma bogatą ofertę, najnowsza to "Pan Tadeusz". Czasem trzeba dokupić tylko kostkę. Z niecierpliwością czekam na kolejne.
TRZY MINUTY
O pomyśle na grę przeczytałam u Karoliny Jędrych. Nie będę powtarzać opisu gry za jej pomysłodawczynią. Kliknijcie w link i wszystkiego się dowiecie.LINK Jeszcze nie wykorzystałam, ale na pewno to uczynię. Przy najbliższym omawianiu "Balladyny".
Muszę wyznać, że nie wszystkie dzieci są zadowolone, że nie ma kartkówki, niektóre by chciały. Są to jednak jednostki. Zdecydowana większość jest zadowolona.

Akcja inspiracja - pranie

Nie mam pojęcia czy istnieje nazwa na metodę, którą zastosowałam przy okazji planu wydarzeń na języku polskim i chronologii na historii. Roboczo nazwałam to sobie "pranie".
Zacznijmy od polskiego.
Niedawno omawiałam "Akademię Pana Kleksa". Podczas lekcji o historii szpaka Mateusza układaliśmy plan zdarzeń. Zastanawiałam się, jaką drogę wybrać: wspólne układanie planu, uzupełnianie o brakujące wydarzenia czy może dać wydarzenia do ułożenia. Wybrałam opcję ostatnią. Nie chciałam jednak, by układali pocięte kawałki na stole. Chciałam wykorzystać naturalną potrzebę ruchu czwartaków i naukę przez działanie. W domu przygotowałam 5 zestawów składających się z: drewnianych spinaczy ponumerowanych od 1 do 15, kartek z pojedynczymi punktami planu, tasiemki.

Podzieliłam klasę na grupy. Poinformowałam, że ich zadaniem będzie ułożenie planu zdarzeń, zawieszenie go na sznurku poprzez spięcie odpowiednimi klamerkami i powieszenie na tablicy. Rozdałam zestawy i...zaczęło się. Nic mnie tak bardzo nie cieszy, jak widok zaangażowanych w lekcję uczniów. Jedna z uczennic po cichu skomentowała do drugiej: "Że też pani chciało się to przygotować". A ja mam, może naiwną, ale nadzieję, że jeśli uczniowie będą widzieli moje zaangażowanie, ilość energii, którą wkładam w przygotowanie się do lekcji, to im też się będzie chciało. Efekt:

Historia
To mój pierwszy rok pracy jako historyka. Łatwo nie jest. Wytłumaczenie chronologii to nie takie proste zadanie, jakby się wydawało. Postanowiłam pomóc sobie, wizualizując oś czasu i stosując metodę "prania". Tym razem wykorzystałam: dwie tasiemki, spinacze z możliwością pisania po nich kredą. Jeden kolor taśmy oznacza przed naszą erą, drugi naszej ery. Na spinaczach piszę daty, a młodzież je przyczepia w odpowiednie miejsca. Zamierzam wykorzystać też do określania wieków. Na klamerkach napiszę wiek i przyczepię do taśmy. Zadaniem uczniów będzie dopasowanie daty do wieku i przyczepienie w odpowiednie miejsce.